Merkez Bankaları Neden Negatif Mevduat Faizi Uygularlar

Ekonomiyi harekete geçirmek için ortaya çıkarılan para politikası olan negatif faiz ile merkez bankaları, bankaların kendilerinde yakaladığı cari hesaplarla uygulamaya sürdüğü faiz eksiye düşürüyor. Böylelikle aslında bana yatırmış olduğun para karşılığı faiz vermem, bunun üstüne para alırım. Bu parayı da bana yatıracağına, kredi ver mesajı verilir. Olumsuz faiz uygulaması, firmalar için borçlanma maliyetlerinin düşürülmesi bununla birlikte kredi talebinin artmasını hedefliyor.

Negatif Faize Neden Başvuruluyor?

Parasal genişleme, lafla manipülasyon, düşük faiz gibi uygulamalara karşın küresel ekonomik buhranın negatif tesirlerinin hâlâ çoğu ülke ekonomisinde giderilemediği görülüyor. Çin odaklı büyümeler Avrupa’da ekonomik derlenmenin istenilen seviyeye de ulaşmamış olması, düşük arz, cılız küresel ekonomik etkinlik problemlerinin yanında enflasyon, çoğu gelişmiş ülkede %2’lik amacın oldukça altında izliyor.

Ekonomik gelişmeyle yükselen tedirginliklere, katı bir şekilde düşen petrol fiyatlarını da eklendiği zaman enflasyonun üstündeki düşük yönlü baskı artıyor. Bütün bu gelişmeler, gelişmiş iyi ekonomilerde tercih edilmeyen bir yöntem olarak görülse de gelişmiş ülkelerin merkez bankalarının olumsuz faiz silahını kullanmasına neden olarak gösteriliyor.

Ülkelerin bu politikayı tercih etmesinin sebepleri arasında ticaret alanında rekabet gücü sağlama da gösteriliyor. Çünkü ülkeler negatif faizi uyguladığında kendi milli para birimi değer kaybedeceğinden ihracatta rekabet gücü elde ediyor. Bununla beraber de negatif faiz uygulaması ile kur savaşları gündeme taşımış oluyor.

Negatif Faiz Uygulamasının Riskleri

Negatif faiz politikasını uygulayan ülkeler, ekonomideki var olan aktörler nakit parayı faiz yatırmamak için banka yerine kendi kasalarında tutmayı tercih ediyorlar. Bundan dolayı ekonomideki unsurların hazır olan paraya talep edeceği korkusu, olumsuz faiz politikasını en önemli risk olarak niteleniyor.

Bankaların merkez bankalarında tuttukları kaynakların oluşturması kesin maliyetler de negatif faiz sisteminde diğer bir sorun olarak öne çıkarken, negatif faiz uygulayan bir devlet tahvilinin alıcı bulup bulamaması da akıllar da soru işaretine yol açıyor. Bütün bu var olan politikanın, genel olarak bankaların maliyetlerini ve kârlılıklarını olumsuz yönde etkilemesi riskini de birlikte doğurmuş olur.

Bir Cevap Yazın